Και λοιπόν;

Συχνά πυκνά ακούγαμε μάλλον το
΄
"όπου και να ταξιδέψω η Ελλάδα με πληγώνει" [1]
γραμμένο εκεί κάπου στο '40.

Μάλλον θα μπερδεύονταν τα πράγματα περισσότερο, αν το ίδιο συχνά λεγόταν κι εκείνο το

"Μπολιβάρ, είσαι ωραίος σαν Έλληνας" [2],

αλλά ευτυχώς, θα έλεγε κανείς, που δεν τον πολυδιαβάζουν και πιθανότερο και να μην ξέρουν ποιος το έγραψε ή ότι έγραψε και ποιήματα. Το '43 τώρα ποιος ξέρει τι και ποιον να 'χε κατά νου, τι να βίωνε.
Κι εκεί στο '58 με '59 να ακούστηκε πως

"Τη γλώσσα μου έδωσαν ελληνική.
το σπίτι φτωχικό στις αμμουδιές του Ομήρου..."[3]

Μάλλον όμως τον είχε προλάβει κι αυτόν και τους άλλους εκείνος ο γνωστός γεροπαράξενος το 1907, προσπαθώντας να γράψει κάτι σαρακοστιανό, για τη γλώσσα και την κοινωνία  

"έν ζωντανόν σώμα δεν δύναται να ζήση δι’ ενέσεων, τρόπον τινά, από κόνιν αρχαίων σκελετών και μνημείων, άλλο τόσον δεν δύναται να ζήση, ειμή μόνον κακήν και νοσηράν ζωήν, τρεφόμενον με τουρσιά και με κονσέρβας ευρωπαϊκάς" [4]

Στον πρώτο συμπλήρωσε κάποιος το '69

Όπου και να ταξιδέψω η Ελλάδα με πληγώνει, έλεγε κι ο Ποιητής
Η Ελλάδα με τα ωραία νησιά, τα ωραία γραφεία,
τις ωραίες εκκλησιές
Η Ελλάς των Ελλήνων [5]

αλλά μάλλον περισσότερο ήθελε να μιλήσει για τον απλό θεατή και τον ασήμαντο ανθρωπάκο.

Μετά ήρθαν και μίλησαν άλλοι με πιο επίσημο λόγο, πιο επίσημη γλώσσα στο Αρθρο 120- παράγραφοι 2,3 και 4.

Και λοιπόν; Σε τι μας χρειάζονται τα ποιήματα; Κι ο επίσημος λόγος, παλιοκαιρισμένος που μοιάζει, μάλλον πρέπει να καταργηθεί.Έτσι, λένε κάποιοι....

[1]Γ. Σεφέρης, Τετράδιο Γυμνασμάτων, Με τον τρόπο του Γ.Σ.,

[2] Ν. Εγγονόπουλος, Μπολιβάρ

[3] Οδ. Ελύτης, Άξιον Εστί

[4] Αλ. Παπαδιαμάντης, Γλώσσα και κοινωνία, εφ. Αλήθεια, 1907 / Βαλέτας Ε', σ. 237.

[5]Μ. Αναγνωστάκης, Θεσσαλονίκη, Μέρες του 1969 μ.Χ. /Δεκαοχτώ Κείμενα 1970 

Τι άλλα νέα από το χωριό;

Χιόνι πολύ αυτές τις μέρες.
Τέτοια χιόνια τα θυμούνται μόνο οι παλιοί και μας το 'λεγαν πάντα. "Έριξε, έριξε...αλλά παλιά μας παράχωνε....".

Κι όταν ρίχνει τόσο χιόνι στο χωριό κανένας δε χαίρεται. Κόβεται το ρεύμα κι όταν έρχεται, πέφτει η τάση. Κλείνουν οι δρόμοι κι όλοι, άνθρωποι και ζωντανά, περιμένουν το Μηχάνημα.

Όταν ανοίξει ο δρόμος θα έρθουν τα φάρμακα με το ταξί και μ' αυτούς που κατεβαίνουν "κάτω". Θα έρθουν οι συντάξεις του ΟΓΑ, τα "πολύτεκνα" και τα "ανάπηρα". Θ' ανέβουν κι οι δάσκαλοι. Είναι σχεδόν ένας μήνας κοντά που το σχολείο είναι κλειστό.

Ας μένουμε μακρυά, εμείς "της πόλης" κι οι άλλοι, "οι Αθηναίοι". Είναι σαν να 'μαστε εκεί. Το μυαλό, αυτό σε πάει κι εδώ κι εκεί και όπου θέλει.

.............
-Τι άλλα νέα από το χωριό;
-Τίποτα. Χιόνι πολύ. Φέτος μας τάραξε, δεν ξανάδα ποτέ τέτοιο χιόνι.Σταμάτησε το μεσημέρι. Άιντε, μας έχασε ο Θεός.....

΄
........
Το βράδυ στην τηλεόραση η Αθήνα καιγόταν. Από το μπαλκόνι ο Βόλος να καπνίζει.

Στο χωριό σταμάτησε να χιονίζει από το μεσημέρι. Αλλά αυτοί είναι μαθημένοι από τα χιόνια.
Άρχισε να "χιονίζει" εδώ από το βράδυ. Αλλά εμείς είμαστε άμαθοι από τα χιόνια.

Δωρεάν

Ζούμε δωρεάν∙

τ’ οξυγόνο είναι δωρεάν∙ τα σύννεφα, επίσης.

Λόφοι, κοιλάδες: δωρεάν∙

βροχή και λάσπη: δωρεάν.

Το αμάξωμα του αυτοκινήτου,

η είσοδος στον κινηματογράφο,

οι βιτρίνες, όλα είναι δωρεάν∙

δυστυχώς, δεν ισχύει το ίδιο για το ψωμί και το τυρί.

Όμως, το θαλασσινό νερό είναι δωρεάν∙

η ελευθερία κοστίζει τη ζωή σου,

μα η σκλαβιά είναι δωρεάν∙

ζούμε δωρεάν,

δ ω ρ ε ά ν.
 
 
 

ΟΡΧΑΝ ΒΕΛΙ ΚΑΝΙΚ

Ο ΔΡΟΜΟΣ ΜΟΥ ΕΙΝΑΙ ΠΛΑΤΕΙΑ

Μετάφραση–Επίμετρο Μιχάλης Παπαντωνόπουλος

Βακχικόν, Ποίηση - 6, 2011

Οι τρικυκλάδες

Ακούγαμε ο Βαρδάρης, το Βαρδάρι. Επισήμως πλατεία Μεταξά. Το βαφτίσανε έτσι προς τιμήν του δικτάτορα. Ο κόσμος δεν θυμάμαι να το έλεγε έτσι ποτέ. Ποτέ. Μόνο οι εισπρακτοραίοι. Γιατί αυτή ήταν η εντολή απ' το σταθμαρχείο. "Τέρμα" φώναζαν, "πλατεία Μεταξά". Και τους στραβοκοίταζαν μερικοί. Ο κόσμος, όταν τον έχουνε κάτω απ' την εξουσία τους, μπορεί να μη μιλάει, γιατί τους φοβάται, αλλά μόλις φύγουνε από τη μέση, τους ξεχνάει, τους σβήνει. τους διαγράφει, δε θέλει ν' ακούει γιαυτούς. Ούτε πλατεία Μεταξά λένε την πλατεία του Βαρδάρη -όλοι πάμε στον Βαρδάρη λένε- ούτε εκείνα τα αποβράσματα που καθαρίσανε τον Λαμπράκη τα έδωσε κανένας αξία και υπόληψη. Ο Κοτζαμάνης, λένε, ο τρικυκλάς, ψόφησε ολομόναχος, κανείς δεν του 'δωσε ένα ποτήρι νερό απ' τη γειτονιά του, τα ίδια και ο Φον Γιοσμάς, ο γερμανοτσολιάς, τα ίδια και ο Εμμανουηλίδης. Τον Τίγρη, που ήτανε παλικάρι και σάλταρε πάνω στο τρίκυκλο κι έγινε η αιτία να τους ζαμακώσουνε τους φονιάδες, εκείνον όλη η Θεσσαλονίκη τον αγαπούσε και τον σεβόταν.

Θωμάς Κοροβίνης, Ο ΓΥΡΟΣ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ, Άγρα 2011 

Θα 'θελα πολύ να ήταν απλά ένα απόσπασμα, μαστορεμένο,καλοστημένο, μια παρέκβαση, μια σύνδεση με τα προηγούμενα και μια διάβαση για τα επόμενα. Όλα τα υπόλοιπα να τα άφηνα στη θεωρία της λογοτεχνίας και τις άλλες θεωρίες να τα δουλέψουν, να το αξιολογήσουν. Γράφουμε όμως με όσα έχουμε ζήσει, ό,τι κι αν είναι αυτό που γράφουμε. Διαβάζουμε, όμως, με ακριβώς αυτό που ζούμε τώρα.

Θα 'θελα πολύ περισσότερο να μη βρω κάποια ομοιότητα με τα σημερινά.
Θα 'θελα να 'ταν λίγοι οι "εισπρακτοραίοι" ή και να μην υπήρχαν. Αλλά, αφού υπάρχουν, να βρούμε μόνοι μας ονομασίες για τα πράγματα, τις πλατείες, τους δρόμους, ξανά από την αρχή, όσο δύσκολο κι αν είναι αυτό. Αλλιώς να κατεβούμε από τα λεωφορεία και να πάμε με τα πόδια.
Αξία και υπόληψη; Σχετική λένε η ηθική, απόλυτη η οικονομία.
Έτσι, όμως λένε πάντα οι τρικυκλάδες.

μια κατεδάφιση

Σήμερα γκρέμισαν στην απέναντι πλευρά του δρόμου μας ένα σπίτι. Ένα μικρό σπίτι με αυλή, από αυτά που χτίστηκαν στην πόλη μας μετά τους σεισμούς του '50. Ήταν από τα λίγα που είχαν μείνει ανάμεσα σε πολυκατοικίες και τριώροφα. 

Χτες είχαν βάλει την κόκκινη ταινία μπροστά του και την προειδοποίηση: "ΚΑΤΕΔΑΦΙΣΗ 19-1-2012".
Πολλές φορές άφηνα το αυτοκίνητο μπροστά στην είσοδό του. Καιρό τώρα δεν κατοικούταν και είχε ένα κόκκινο "ΠΩΛΕΙΤΑΙ" πάνω από την είσοδο. Το σπίτι κλειστό τη μέρα και σκοτεινό τα βράδυα. Συχνά αναρωτιώμουν ποιοι να έμεναν εκεί, κοντά μισό αιώνα τώρα.
Περισσότερες φορές όμως που περνούσα από μπροστά του περπατώντας, το περιεργαζόμουν με την ησυχία μου, γιατί παρά την ερημιά του, ήταν περιποιημένο. Ίσως κάποιοι να νόμιζαν πως μπορεί να ήμουν και υποψήφιος αγοραστής. Εκείνο όμως που παρατηρούσα ήταν το γιασεμί στην αυλή που επέμενε να σκαρφαλώνει τη σιδερένια σκάλα της κουζίνας και να καβαλάει τον μαντρότοιχο από τον ακάλυπτο της διπλανής οικοδομής. Άλλες φορές προσπαθούσα να φανταστώ πως θα ήταν με ανοιχτά παραθυρόφυλλα. Αν και όλα αυτά τα σπίτια χτίστηκαν με το ίδιο σχέδιο, ένας διάδρομος και δυο δωμάτια, πολύ θα ήθελα να μπω και κάποια μέρα μέσα.

Στις εφτά το πρωί ακούστηκαν οι πρώτοι θόρυβοι. Ήρθε το μηχάνημα και άρχισε η κατεδάφιση.
Στην αρχή τα κεραμίδια. Μια σκόνη από βαθύ κόκκινο ψημένο χώμα. Ανατριχιαστικός ο θόρυβος,όπως οι τοίχοι αντιστέκονταν. Σε λίγο η μικρή αυλή δεν υπήρχε πια. Ούτε και το σπιτάκι, ούτε και οι πρώτοι του ιδιοκτήτες. Ένας σωρός από χαλάσματα. Δυο φορτηγά σε δέκα δρομολόγια, αγκομαχώντας μετέφεραν τα μπάζα. Ανάμεσα στα μπάζα οι χαρές, ελπίδες, αγωνίες, λύπες που χρωμάτισαν τους τοίχους του, οι μικρές ιστορίες που φώτισαν τα παράθυρά του και άνθισαν στην αυλή του.

Οι μικρές ανώνυμες ιστορίες ίσα που γέμισαν μερικές καρότσες.